2004 - 11 - 10
In het Restaurant

Chinezen hebben een woord voor de sfeer in hun restaurants: "renao".
Letterlijk betekend het "warm en lawaaierig" en zo hebben ze het graag. Als Chinezen uit eten gaan, willen ze plezier maken. De westerse stijl waarbij fluisterende stelletjes bij kaarslicht slokjes dure wijn drinken, is niets voor een Chinees. En hoe je gekleed bent is al helemaal geen punt. Ik heb in dure restaurants gegeten waar andere gasten normaal in hun werkplunje, met z'n allen, zaten te eten. Kleding is voor de meeste Chinezen ook geen item. Ze trekken aan wat hun het makkelijks zit en malen niet om wat anderen daarvan vinden. Een driedelig kostuum met sportschoenen eronder is heel normaal.
Er zijn echter wel een paar regels, vooral als je met zakenmensen uit eten gaat. Wellicht het belangrijkste om te onthouden is dat je anderen jouw drankjes moet laten inschenken en dat jij er op jouw beurt op moet letten dat hun glas ook gevuld blijft. Jezelf bijschenken is een teken dat je gastheer of je gezelschap niet goed voor je zorgen. Visgraten, kippenpoten, botjes en verder alles wat je niet op wilt eten kun je meestal gewoon op het tafelkleed voor je bord of op de grond uitspugen.
Als je met Chinezen aan het drinken bent, dan betekend de gebruikelijke toast letterlijk "droog glas". Dit wordt over het algemeen alleen gebruikt als je van plan bent om je glas in een slok leeg te drinken. Het is een normale zaak als je in het restaurant een tafel van een man of twaalf constant ziet opstaan om met elkaar te proosten en dat gaat dan behoorlijk luidruchtig want er worden dan allerlei wensen uitgesproken.
Ook moet je opletten dat je de gast constant voorziet van de beste hapjes van de schotels. Dit doe je door het in zijn rijstkom te deponeren. Andersom zal jouw gast dat ook bij jouw doen. Daardoor ontstaan wel eens moeilijke situaties. Ik heb meegemaakt dat mijn rijstkom constant bijgevuld werd met een gerecht dat ik absoluut niet lekker vond. Weigeren zou zeer onbeleefd geweest zijn dus je blijft glimlachen en probeert op een passende wijze duidelijk te maken dat je liever dat andere gerecht hebt.
Rijst wordt in China meestal tegen het einde van de maaltijd als "vulling" gegeten. Maar bij een feestmaaltijd komt er geen rijst aan te pas. De hoofdgerechten met vlees en vis zijn het belangrijkst en je zou de gastheer kunnen beledigen als je eerst om rijst vraagt.
Iets wat ook herhaaldelijk voor komt is dat er zogenaamde ruzie ontstaat bij het afrekenen. Chinezen houden er van  om te vechten om de rekening. Je zult mensen zien die proberen de rekening bij iemand anders aan hun tafel weg te grissen en dan  met rood aangelopen hoofden tegen elkaar roepen. Het wordt in China als beleefd beschouwd om een of zelfs twee keer aan te bieden om de rekening te betalen, zelfs als het overduidelijk is dat jij de gast bent. Je mag luidkeels protesteren om aan te tonen dat je het meent, zelfs al is het maar bluf. Ook al ben je uitgenodigd voor een etentje, dan betekend dat nog niet dat het duidelijk is wie de rekening gaat betalen. Als iemand je uitgenodigd heeft maar jij wil graag betalen dan kun je dat oplossen door te zeggen: "Jij hebt me uitgenodigd maar ik betaal". Dit levert geheid een hoop trammelant op maar je weet nooit of het bluf is of niet. Als je geen zogenaamde ruzie over het betalen wilt hebben kun je het best de rekening stiekem bij het buffet of een van de meisjes betalen zonder dat je gasten het in de gaten hebben. Je gasten zullen evengoed protesteren, maar minder, omdat het afrekenen al een feit is en het wordt toch ook op prijs gesteld. Je moet goed kunnen aanvoelen wanneer er van je verwacht wordt dat jij betaald of dat je getrakteerd wordt.